Capital Economics, Hürmüz Boğazı‘ndaki olası uzun süreli kapanmanın küresel enerji piyasalarında yeni bir şok yaratabileceğini bildirdi.
Kurumun değerlendirmesine göre sevkiyatın kalıcı biçimde aksaması halinde Brent petrolün varil fiyatı 150 dolara kadar yükselebilir. Böyle bir tablo, enflasyonu yeniden hızlandırırken büyümenin zayıfladığı bir dönemde merkez bankalarını faiz artışına yöneltebilir.
Alternatif güzergâhlar ve stoklar devrede
Enerji piyasaları, İran kaynaklı çatışmaların etkisini şimdiye kadar boru hatları ve mevcut stoklar üzerinden sınırlamaya çalıştı. Daha önce Hürmüz Boğazı’ndan taşınan ham petrolün yaklaşık üçte biri, bölgedeki farklı altyapılar kullanılarak başka güzergâhlara yönlendirildi.
Ancak bu imkânların giderek daraldığına dikkat çekiliyor. OECD ülkelerindeki ticari petrol stoklarının yakın dönemin en düşük seviyelerine inmesi, yeni bir arz kesintisine karşı piyasadaki dayanıklılığı azaltıyor.
Temel senaryoda geçici aksama bekleniyor
Capital Economics’in ana tahmininde Hürmüz Boğazı’ndaki sorunun kalıcı olmayacağı varsayılıyor. Bu senaryoya göre Brent petrolün birinci çeyreği 80 dolar, ikinci çeyreği ise 75 dolar seviyesinde tamamlaması öngörülüyor.
Opsiyon piyasalarındaki fiyatlamalar da geçici aksama ihtimalinin hâlâ en güçlü senaryo olduğunu gösteriyor. Buna karşın petrol fiyatlarında sert bir sıçrama yaşanmasına verilen olasılığın arttığı belirtiliyor.
En kötü senaryoda 150 dolar
Boğazın kapalı kalmaya devam etmesi durumunda petrol fiyatlarının ilk aşamada 120 dolara yaklaşabileceği tahmin ediliyor. Daha olumsuz tabloda ise yaklaşık 84 dolar seviyesindeki Brent petrolün 150 dolara, Avrupa doğal gaz fiyatlarının da megavatsaat başına 54 Euro’dan 90 Euroya çıkabileceği hesaplanıyor.
ABD’de enflasyon yüzde 5’e yaklaşabilir
Enerji fiyatlarında bu ölçekte bir artış yaşanması halinde ABD enflasyonunun yüzde 5’e yaklaşabileceği öngörülüyor. Aynı senaryoda 2026’nın ikinci yarısındaki yıllıklandırılmış büyümenin yüzde 1’in altına inebileceği belirtiliyor.
ABD ekonomisinin yıl genelindeki büyümesinin ise temel tahmindeki yüzde 2,2’den yüzde 1,7’ye gerileyebileceği ifade ediliyor.
Avrupa’da stagflasyon riski
Avrupa’nın daha ağır bir stagflasyon baskısıyla karşılaşabileceği değerlendiriliyor. Euro Bölgesi’nde 2026 büyümesinin durma noktasına gelmesi, enflasyonun ise zirvede yüzde 6’yı aşması bekleniyor.
İngiltere’de enflasyonun yüzde 7’ye kadar çıkabileceği ve ekonominin resesyona yaklaşabileceği tahmin ediliyor.
Asya ekonomileri de baskı altında
Yüksek enerji maliyetlerinin Asya’da da büyümeyi zayıflatabileceği belirtiliyor. Çin’in elektrikli araçlar ve diğer yeşil enerji ürünleri üzerinden sağladığı ihracat desteğinin, tüketicilerin büyük harcamalardan kaçınması halinde güç kaybedebileceği öngörülüyor.
Hindistan’ın 2026 büyümesinin de temel senaryodaki yüzde 6,5 yerine yüzde 5,5 seviyesinde kalabileceği ifade ediliyor.
Merkez bankaları faiz artırabilir
Capital Economics’e göre merkez bankaları, yükselen enerji maliyetlerinin ücretlere ve genel fiyatlara yayılmasını önlemek amacıyla para politikasını sıkılaştırabilir.
Olumsuz senaryoda yıl sonu politika faizlerinin ABD’de yüzde 4,63, Euro Bölgesi’nde yüzde 3,25 ve İngiltere’de yüzde 4,75 seviyesine çıkabileceği tahmin ediliyor.
Çin’in stok stratejisi sınırlı kalabilir
Çin, haziranda ham petrol ithalatını yıllık bazda yüzde 40’tan fazla azaltarak ve iç stoklarını kullanarak piyasadaki dengenin korunmasına katkı sağladı. Ancak söz konusu yöntemin uzun süre devam ettirilemeyeceği değerlendiriliyor.
